Петр Табунанов: “Хаанын туттарар киһи — дьон олоҕун быыһааччы”

Бүгүҥҥү күҥҥэ Амма улууһугар хаан тутар станция да, анал отделение да суох. Ол гынан баран уһун сылларга хааннарын туттарар, дьон олоҕун быыһааччы дьон элбэхтэр. Кинилэр истэригэр СССР, Арассыыйа, Амма улууһун бочуоттаах донордара элбэхтэр. Күн бүгүн хаан харайыытыгар эппиэттээх трансфузиолог быраас Петр Табунанов уонна сиэстэрэ Ия Неустроева буолаллар. Бүгүн Аан дойдутааҕы донор күнүгэр Петр Валерьевичтыын көрсөн кэпсэттибит.


-Петр Валерьевич, урукку сылларга хаан тутар станция диэн баар буолара дии…

  • Оннук. Амма улууһугар урут уруккуттан киин балыыһа иһинэн хаан тутар салаа баара. Ол гынан баран кэнники аччатыы баран, илин эҥэргэ баар отделениелары барыларын трансфузиология кабинета онорбуттара, сүрүн салааны Мэҥэ Хаҥалас улууһун Майа киин балыыһатыгар кииннээбиттэрэ. Онон билигин манна улахан хаан тутар салаа баар. Киин балыыһаларга хааны харайар оборудованиелары хаалларбыттара. Ону кытта эппиэттээх быраас уонна сиэстэрэ үлэлииллэр. Донордартан хааны ылар кыахтаах илин эҥэргэ Майа эрэ салаата (отделенията) буолбута.

-Оччоҕо донордар бааллар дуо, ыарыһахтарга наадалаах хаан хайдах хааччыллар?

  • Билигин Амма улууһугар куруутун ханнык баҕарар бириэмэҕэ хаанын туттарыан сөптөөх 25 донордаахпыт. Ону сэргэ кинилэри таһынан өссө 20-чэ киһи эмиэ хаанын туттарыан сөп диэн испииһэкпитигэр баар. Онтон уопсайынан ылан көрөр буоллахха, улууска хаан тутар баар буолуоҕуттан ыла 3 ССРС, 46 Арассыыйа бочуоттаах донора баар. Ону сэргэ Амма улууһун бочуоттаах донора диэн 7 киһилээхпит. Ити этэн аһарбыт 25 донордар Майаттан хаан кутар отделение кэллэҕинэ,  хааннарын туттараллар. Оннук көһө сылдьан кэлэн хааны сылга 2-3 туталлар. Ону кытта бэйэбит сылга иккиттэн кырата суох Майаҕа бэйэбит тиийэн туттарабыт. Онно биирдэ баран кэлэллэригэр массыынаҕа баталларынан аҕыстыы доноры ыытабыт. Ол быраабыла быһыытынан саас, күһүн суол хаайтарыытын саҕана буолар. Тоҕо диэтэр Дьокуускайы кытта суол суох кэмигэр Майаттан ыларга хаан саппааһын оҥороллор. Ол аата дьоммут сылга биэстэ игин хаан туттараллар.  Биллэн туран бу донордарбыт олох уруккуттан бааллар. Онон билигин кинилэри  солбуйарга саҥа донордары, эдэрдэри көрдөөһүҥҥэ үлэ барар. Ол түмүгүнэн сылга 1-2 донор буолар баҕалаах киһи эбиллэр.

-Билигин Аммаҕа киһиэхэ хаан наада буоллаҕына, хайдах буолар?

  • Эппитим курдук отделениелар сабыллан, билигин трансфизуология кабинеттара бааллар. Онно хаан түөрт группата барыта сөптөөх формуланан суоттанан, барыта анал оборудованиеҕа хараллан тураллар. Биир хаан 42 күн хараллар. Ону кытта хаан плазмата эмиэ 4 группата төрдүөн бааллар. Ол хааннарбытын сүрүннээн Дьокуускайтан хаан кутар станцияттан ылабыт. Онтон өрүс турар эстэр уонна турар кэмигэр биһигини Майа отделениета толору хааччыйар. Онтон өскөтүн суһал көмө наада буоллаҕына, саппаас хааммыт бүтэр түбэлтэтигэр, ол түүн да баран Майаттан аҕалабыт.

Түмүккэ Петр Валерьевич бэйэҥ баҕа санаан…

  • Бүгүн Аан дойду донордарын күнүнэн биһиэхэ ханнык да кэмҥэ хааннарын туттаран, элбэх киһи олоҕун быыһыыр дьоммутун итиитик истиҥник эҕэрдэлиибит! Кинилэргэ бэйэбит эмчиттэр ааттарыттан дириҥ махталбытын тириэрдэбит. Эһиги туттарар хас биирдии хааппыла хааҥҥыт – бу киһи олоҕо буолар. Онон эһиги, донордар дьон олоҕун быыһааччы, сырдык тыыннарын уһатааччы дьон буолаҕыт диэн этэн туран, хас биирдиигитигэр туйгун доруобуйаны, ыраас халлааны баҕарабын. Маны таһынан  түгэнинэн туһанан Мэҥэ Ханалас киин балыыһатын хааны онорор салаатын үлэһиттэрин истиҥ тылларынан ахтыа этибит. Ол курдук  ыксаллаах быһыыга-майгыга өрүүтун биһиги дьоммутун өйдөөн, өйөөн түүн буоллун, өрөбүл күннэр буоллуннар, наадалаах хаанынан хааччыйалларыгар  ис сүрэхтэн махтанабыт.

“Амма олоҕо” хаһыат