Эмис нэһилиэгин бибилэтиэкэтигэр 30-тан тахса сыл устата үлэлээбит, улуус дьахталларын сийиэһин дэлэгээтэ, бастыҥ үлэлээх бибилэтиэкэр аатын хас да төгүл ылбыт, үлэ уонна бибилэтиэкэ үлэтин бэтэрээнэ, нэһилиэк бочуоттаах олохтооҕо Октябрина Захарова сардаана сибэкки силигилии үүнэн турар күнүгэр, Саха сиригэр биллэриллибит Култуура сылыгар 90 сааһын томточчу туолла. Эмистээҕи Е.А. Захарова- Саха Күөрэгэйэ аатынан култуура сынньалаҥ киинигэр оҕолоро, чугас дьоно, аймахтара түмсэн бэртээхэй тэрээһини ыыттылар.
Бибилэтиэкэҕэ, кинигэ тапталы иҥэриигэ 30 -тан тахса сыл үлэлээн бочуоттаах сынньалаҥҥа тахсыбыт Октябрина Дмитриевна Захарова 1936 сыллаахха от ыйын 5 күнүгэр Талах диэн алааска күн сирин көрбүтэ. Сэрии аас -туор сылларын этинэн-хаанынан билэн, ооонньооботох оҕо саастаах сэрии сылын оҕото буолар. Кини олоххо тардыһыытынан, олоҕор көрсүбүт аналынан Олом Күөлтэн төрүттээх Бубякин Афанасий Михайловыһы кытта аал уот оттунан, сэттэ оҕону төрөтөн атахтарыгар туруорбуттара. Күн бүгүн Октябрина Дмитриевна 20 хос сиэн, 22 сиэн тапталлаах эбэтэ буолан, үбүлүөйдээх күнүн үөрэ-көтө көрүстэ.
“Эмис нэһилиэгэр сельскай библиотека 1954 сыллаахха тэриллибитэ.Ол иннинэ ааҕар балаҕан этэ, биир үлэһиттээҕэ. Бастакы бибилэтиэкэринэн учуутал үөрэхтээх Абаҕа киһитэ Винокуров Прокопий Илларионович үлэлээбитэ. Оччолорго бибилэтиэкэ туспа дьиэтэ суох буолан, кыра чааһынай дьиэҕэ наймылаһан баара. Мин 1956 сыллаахха Дьокуускайга култуурунай-сырдатар оскуола бибилиэтэкэрдэри бэлэмнии отделениятын үөрэнэн бүтэрбитим.
Дойдубар Эмискэ үлэлиэхпин миэстэтэ суох буолан, кулуупка сэбиэдиссэйдээбитим. Онтон 1957 сыл бэс ыйыттан 2- Чакырга бибилэтиэкэ аһыллан онно үлэлии барар буолбутум. Бэрт үчүгэйдик үлэлээбтитим, Чакыр дьоно сайаҕастара, элбэх тэрээһиннэри ыытарбыт. Дьэ ол курдук үлэлии сырыттахпына, аны Эмискэ миэстэ тахсан, дойдубар кэлэн бибилэтиэкэрдээн барбытым. Ол курдук 1986 сылга диэри сэбиэдиссэйинэн үлэлээн бочуоттаах сынньалаҥҥа тахсыбытым. Мин бастакы үлэлиир сылларбар оройуон бибилэтиэкэтигэр Говорова Степанида Николаевна диэн нуучча тетята сэбиэдиссэйдиирэ. Кини сана үлэһиттэргэ наһаа үчүгэйдик сыһыаннаһара. Куруутун хайҕаан, сүбэлээн биэрэр этэ.
Эмис бибилэтиэкэтэ ити кэмҥэ 1200-тэн тахса кинигэ фондалааҕа. Барыта 80-ча ааҕааччылааҕа. Ол кэмҥэ нэһилиэнньэ да ахсаана да аҕыйах буоллаҕа. Анал диьэбит суох буолан хас да чааһынай ыал дьиэлэрин кэрийэн көһө сылдьан үлэлээбитим. Онтон дьэ 1967 сыллаахха саҥа кулууп дьиэтэ тутуллан, туспа хостоммутум. Ол гынан баран муостатынан бэрт тымныы этэ. Оччолорго биир дьиэҕэ олорбот этибит. Фермаларга «Кыһыл муннуктарга» сылдьарбыт, кинигэ уларсарбыт. Сайын отчуттарга ходуһаҕа эмиэ тиийэрбит. Араас бэсиэдэлэри ыытарбыт, ааҕааччылар конференцияларын тэрийэрбит, бастын уопуттары көҕүлээһин курдук үлэлэри тиһигин быспакка оҥорор этибит”, — диэн Октябрина Дмитриевна ахтар.
Кини билигин төһө да 90 сааһын томточчу туоллар өйө-санаата чөл, дьонун-сэргэтин кытта төлөпүөнүнэн сибээһи тута олорор. Хаһыат ааҕар, араадьыйа истэр, тэлэбиисэргэ Саха сирин сонуннарын көтүппэккэ көрөр.
“Биһиги ийэбит барыбытын түмэр, саамай ытык, тапталлаах киһибит буолар. Кини баайар сыттыктара, араас олбохторо бука барыбытыгар бааллар. Кини төһө да бу сааһырдар сайын дьиэтигэр кэлэн оһоҕун оттон, аһын астаан, чэйин өрөн олорор. Өссө сир астаһа да тахсыан сөп. Бу быйыл төрөөбүт Талаҕар тиийэн лууктаһан кэлбитэ. Былырыыҥҥа диэри хаптаҕаска сылдьыбыта. Кини саамай бу уһун үйэлэнии кистэлэҥэ хамсаныыга сытар диэн этэр. Онон элбэхтэ хамсанан, наар үчүгэйи санаан сылдьыахтаахпыт. Ийэбитинэн наһаа киэн туттабыт уонна кини биһиги аттыбытыгар баарыттан үөрэбит”, — диэн этэр улахан кыыһа, СӨ үөрэҕириитин туйгуна Саргылана Лотова.
Нэһилиэк ытык кырдьаҕаһын үбүлүөйдээх сааһынан Эмис нэһилиэгин баһылыгын солбуйааччы Айталина Кириллина, Күннүк Уурастыырап аатынан кииннэммит бибилэтиэкэ дириэктэрэ Прокопий Прокопьев, солбуйааччыта Светлана Макарова, бииргэ алтыһан, киниттэн элбэх сүбэни, алгыһы ылбыт, бибилэтиэкэ бэтэрээнэ Наталья Новикова, дьүөгэтэ, эдьиийэ, 91 сааһыгар сылдьар Евдокия Пестерева, чугас аймахтара Уваровтар, Захаровтар, ыкса ыаллара, истиҥник саныыр дьонноро эҕэрдэ маанытын анаатылар. Бу күн Октябрина Дмитриевнаны кини кэргэнэ Афанасий Михайлович өртүнэн сиэнэ, СӨ үтүөлээх артыыската, Суорун Омоллоон аатынан опера уонна балет тыйаатырын солистката Екатерина Захарова, билигин да эрчимнээх куоластаах Евдокия Пестерева, Эмис нэһилиэгин сценатын бэтэрээнэ Софья Соловьева, сиэнэ Дайаана Бубякина ылбаҕай ырыалары бэлэхтээтилэр. Онтон икки кырачаан сиэннэрэ Алиса уонна Эва Жерготовтар акробатическай нүөмэри утары уунан эбэлэрин сэргэхситтилэр. Маны тэҥэ бу күн кэлбит ыалдьыттар Октябрина Дмитриевна оҥоһуктарын быыстапка уонна муспут значоктарын, оҕолорун оҥоһуктарын быыстапкатын сэргии көрдүлэр.
Ону тэҥэ өссө үөрүүлээх чаас иннинэ кыргыттара Саргылана Лотова, Вероника Бубякина уонна уола Афанасий Бубякин бэртээхэй маастар-кылаастары ыытан, сылдьыбыт дьон бэйэлэрин оҥоһуктарын илдьэ бардылар, өйдөбүнньүк бэлэх оҥоһуннулар. Дьэ бу курдук Эмис нэһилиэгин ытык олохтооҕо, бибилэтиэкэ бэтэрээнэ Октябрина Дмитриевна Захарова 90 сааһын дьоно-сэргэтэ уруйдаан бэлиэтээтилэр. Арай олохтоох бибилэтиэкэ бу бэлиэ түгэҥҥэ суоҕа, кыттыыны ылбатаҕа сөхтөрдө.
“Амма олоҕо” хаһыат