СӨ Тыатын хаһаайыстыбатын министиэристибэтэ Аллараа Бэстээххэ тыа хаһаайыстыбатын сайдыытыгар, улуустарга боломуочуйалары биэрии кэскиллэрин, уларыйыыларын туһунан киэҥ кэпсэтиини илин эҥэргэ ыытта. Улуус баһылыктара, хаһаайыстыба салайааччылара, тыа хаһаайыстыбатын управлениетын салайааччылара стратегическай сессияҕа кыттыыны ылан, бэйэлэрин көрүүлэрин эттилэр, этиилэрин киллэрдилэр. Мунньахха Амма улууһун дэлэгээссийэтэ баһылык Степан Кузьмин салайааччылаах көхтөөх кыттыыны ылла.
Билиҥҥи уустук, үп-харчы кырыымчык кэмигэр өрөспүүбүлүкэбитигэр тыа хаһаайыстыбатын сайдыытын ырытыһар мунньаҕар кыттыыны СӨ Бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников, СӨ Тыатын хаһаайыстыбатын уонна ас-үөл бэлиитикэтин миниистирэ Артем Александров, Ил Түмэн Судаарыстыбаннай Мунньах тыа сиригэр уонна аграрнай бэлиитикэҕэ бастайааннай кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Александр Атласов, уонна да атын туһааннаах салайааччылар, ону сэргэ улуустар, нэһилиэктэр баһылыктара, тыа хаһаайыстыбатын управлениеларын салайааччылара, исписэлиистэрэ уонна быһаччы үлэлии сылдьар салайааччылар кыттыыны ыллылар. Амматтан бэйэлэрин этиилэрин улуус баһылыга Степан Кузьмин, Эмис нэһилиэгин баһылыга Прокопий Бубякин, Болугур нэһилиэгин баһылыга Андрей Петров, Сэргэ Бэстэн бааһынай хаһаайыстыба салайааччыта Александр Фомин тириэртилэр. Тыа хаһаайыстыбатыгар бэриллэр субвенцияны тириэрдии саҥа механизмнарыгар элбэх этиилэр киирдилэр.
“Саҥа механизмнары ырытыы бу иннинэ Бүлүүгэ, Намҥа буолан ааспыта. Тыа хаһаайыстыбатын министиэристибэтэ этэр үс варианын тула дьүүллэһии барда. Манна биһиги бэйэбит этиилэрбитин киллэрдибит. Үс вариантан биһиги ханнык варианнарга тохтуурбутун эттибит. Варианнары стратегическэй сессияларга арахсан ырытыһыы барда. Онон өссө дьүүллэһии барыахтаах. Миниистир Артем Александрович уонна Бырабыыталыстыба бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников да этэллэринэн, барыта холку, механизм боростуой, хаһаайыстыбаларга тиийимтиэ буолуохтаах. Боломуочуйалары улуустарга биэрэн, ону бэйэтэ быһаарыахтаах диэн биир санаалаахтар”, — диэн тыа хаһаайыстыбатын управлениетын салайааччыта Ион Кононов этэр.
Мунньахха илин эҥэр бары баһылыктара кыттыыны ылан, хайдах -туох көрөллөрүн, хас биирдии вариан үчүгэй да, мөкү да өттүн этэн санааларын тириэртилэр. Амма улууһун баһылыга Степан Кузьмин улууска бу варианнары эрдэ бары хаһаайыстыбалары ыҥыран дьүүллэспиттэрин, онно көрөллөрүнэн биир үксүн бастакы уонна үһүс вариан ордук чорбойорун эттэ.
“Тыа хаһаайыстыбатыгар бэриллэр субвенцияны ыытыыга министиэристибэ үс араас суол механизмы этэр. Ол сүрүннээн төбөҕө биэрии, үүтү соҕотуопкалааһыҥҥа, сир иэнин учуоттааһын, быһатын араас механизмнар. Күн бүгүн манна барытыгар биир суолу тобула иликпит. Өссө да ырытыһыы бара турар. Бу буолбут да мунньахха араас санаалар этиллэн, улуустар биир варианы чопчу талбатыбыт. Варианнары холбоон, биири оҥоруохха сөп диэн эмиэ этэллэр. Аллараа Бэстээххэ буолбут мунньах илин эҥэрдэргэ диэн буоллар да, Бүлүү бөлөх улуустара эмиэ кэлэн кыттыыны ыллылар. Хоту улуустан Үөһээ Дьааҥыттан кытта кэлбиттэр. Мунньахха кэлиэхпит иннинэ эмиэ бэйэбитигэр дьүүллэһии барбыта. Ол гынан баран күн бүгүн биир санааҕа кэлэ иликпит диэххэ. Аны күһүн Ил Түмэҥҥэ киирэн, саҥа сокуон ылыллан, 2027 сылтан үлэҕэ киириэхтээх. Холобура биһиги санаабытыгар бастакы варианынан төбөҕө диэн ыыттахтарына, бэйэбитигэр бэриллибит боломуочуйанан ону көрөн түҥэтиэхпитин сөп. Онно улахан хаһаайыстыбаларга төбөҕө биэрэн баран, судаарыстыбаннай соругу толорууга бачча туонна үүтү туттараҕыт диэн этиэхтээхпит. Холобурдаан эттэххэ, 210 000 солкуобайы биир төбөҕө ылан баран, эн бачча туонна үүтү туттараҕын диэн сорудахтыыбыт. Онтон кыра хаһаайыстыбаларга билигин баар механизмынан үлэлиэхпит дии саныыбыт. Ол гынан баран эппитим курдук бүтэһиктээх быһаарыы ылылла илик. Өссө бу муус устарга сотору кэминэн Ил Түмэҥҥэ “төгүрүк остуол” ыытыллыа. Онно эмиэ киирэн кыттыыны ылыахпыт. Биллэн туран өрөспүүбүлүкэбит салалтата маннык быһаарыныылары бэйэтэ быһаччы ылынан кэбиспэккэ, үлэлэһэ сылдьар дьону кытта дьүүллэһэн, санааларын истэн ылынара үчүгэй”, — диэн Степан Николаевич санаатын үллэһиннэ.
Саҥа механизмнар тустарынан өссө сиһилии хаһыаппытыгар сырдатыахпыт. Ааҕын, сурутуҥ!
«Амма олоҕо» хаһыат
“Амма олоҕо” хаһыат