Быйылгы Аммаҕа ыһыллар Олоҥхо ыһыаҕын биир хатыламмат көстүүтүнэн 100-тэн тахса кырыымпаһыт тэҥҥэ оонньооһуннара буолуо. Бу соругу толорууга улахан үлэ барда. Сүрүннүүр киһинэн СӨ үтүөлээх артыыската Анна Томская буолар. Онтон улууска бу үлэни иилээн-саҕалаан, хас биирдии нэһилиэгинэн сылдьан кырыымпалыан баҕалаах дьону кытта үлэлэспит киһи СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Василий Неустроев, норуот таптаан ааттыырынан Байаан Бааска буолар. Дьэ онон Олоҥхо ыһыаҕар Василий Алексеевич байаанын арыый туора ууран, кыл кырыымпаны уһуйбут-такайбыт дьонун кытта дьүрүһүтэ тыаһатыахтара.
“Мин оҕо сылдьан аан бастаан кырыымпа тыаһын киэн туттар, ытыктыыр киһибит Илья Михайлович Неустроевтан- Ырыа Ылдьааттан истибитим. Кини оҥорбут кырыымпатыгар оонньоон да көрбүтүм. Онон бу Олоҥхо ыһыаҕар 100 кырыымпаны тыаһатар туһунан санааны үөрүүнэн ылынан, улууспутугар аан бастаан кырыымпанан оонньууру тэнитэн киллэрбит Анна Ивановна Томскаяны кытта бииргэ үлэлээн барбыппыт. Сорук билигин аһары баран 111 киһи буолла. Тоҕо диэтэр, дьон баҕаран туран кытынна.
Анна Ивановналааҕы кытта нэһилиэктэринэн сылдьан маастар-кылаастар буолбуттара. Онно барытыгар сылдьыбытым, бэйэлэригэр да киирэн үөрэммитим. Онтон манна бэйэбитигэр кырыымпанан оонньууну күүскэ киллэрэр, дьону уһуйар сыаллаах “Кыл кылыһах” диэн ансаамбыл тэриммиппит.
Эрдэ улууспутугар ааҕынан көрүүнэн 50-ча кырыымпа баар этэ. Онно биирдиилээн баҕалаах дьон оонньуура. Бу үлэбит быйыл күүскэ ыытыллынна. Нэһилиэктэринэн элбэхтэ сырыттыбыт. Манна биһиэхэ саамай күүс-көмө култуурабыт управлениета буолла. Ол курдук начальник Иван Федорович Иванов маастарга сакаастаан биэс кыл кырыымпаны оҥорторон биэрбитэ. Дьэ ону илдьэ сылдьан маастар кылаастарга дьоммутун үөрэппиппит. Ону кытта бу үлэбитин сүрүннээччи киһинэн Ольга Николаевна Судинова буолар. Нэһилиэктэргэ сылдьан саамай үөрбүтүм диэн, баҕалаах киһи элбэх эбит. Музыкальнай оскуолабыт преподавателлэрэ Ольга Платонова, Майя Муксунова, Ромина Федорова, Матрена Пудова, Валерий Кириллин уонна Амматааҕы норуот айымньытын дьиэтиттэн Анфиса Федорова буоламмыт нэһилиэктэринэн маастар-кылаастары ыыппыппыт.
Онно салайааччылар анаммыттара. Ол курдук холобура Сулҕаччыга, Сэргэ Бэскэ Александра Матвеева, Мария Удина, Соморсуҥҥа Айаал уонна Туйаара Белолюбскайдар, Амма Наахараҕа Туйаара Мартынова, Болугурга Евдокия Платонова, Покровкаҕа Владимир Захаров, Чакырга Афанасий Максимов, Эмискэ Уйгулаана Николаева, Алтаҥҥа Альберт Неустроев, Сатаҕайга Исидор Варфоломеев, Аммаҕа Анфиса Федорова, Абаҕаҕа Матрена Порядина, Ольга Устинова, Чапчылҕаҥҥа Валерий Кириллин, Бөтүҥҥэ Саина Попова, Мээндигигэ Раиса Филатова бэйэлэрин тула дьону түмэн дьэ Олоҥхо ыһыаҕар ыытыллар тэрээһиммитигэр киирээри олороллор. Манна аҕам саастаахтартан саҕалаан кыра оскуола саастаах оҕотугар тиийэ кэлэн оонньууллар.
Холобура 8 саастаах Ася Стручкова, 6 саастаах Байдам Ксенофонтов, Дьокуускайтан бэйэм сиэним эмиэ 8 саастаах Вика Слепцова олох астынан оонньуу сылдьаллар. Аны эдэр дьон тардыһар. Эмискэ Быйыл 11-с кылааһы бүтэрбит Богдан Бубякин талааннаах баҕайы оҕо. Миигиттэн бэйэтэ нота көрдөөн ырыалары тыаһата сылдьар. Алтаҥҥа эмиэ наһаа баҕалаах 7-с кылаас үөрэнээччитэ баар. Оҕолор ылсыбыттара үчүгэй. Амма Наахараҕа, Сулҕаччыга, Соморсуҥҥа, Бөтүҥҥэ элбэх оҕолор бааллар. Өрөспүүбүлүкэ да күрэҕэр, кэнсиэрдэргэ кыттыбыттара. Уопсайынан дьон наһаа сэргээтэ. Дьарыктанан баран бэйэлэрэ маастардарга кырыымпа сакаастаан ыллылар. Онон манан эрэ бүтэн хаалбакка, салгыы оонньуур баҕалаахтар. Бу оонньуур сүүстэн тахса дьоммут бары бэйэлэрин баҕаларынан кэлбит дьон буолаллар. Онон сыалбытын-сорукпутун ситтибит дии саныыбын. Туруоруллубут 100 киһибитин киллэрэбит. Өссө ол соругу аһары бардахпыт дии”, — диэн Василий Алексеевич сырдатта.
Онон дьэ Амма ыһыаҕар сылдьыбыт дьон кыл кырыымпа тыаһын 111 киһи толоруутугар дуоһуйа истиэхтэрэ, хатыламмат кэрэ муусуканы истиэхтэрэ.
“Амма олоҕо” хаһыат